سخنگوی وزارت امور خارجه: صحنه پردازی گاندو درباره ظریف دروغین است

تهیه کننده سریال: اسناد جامعی داریم

شهروند| باز هم سریال گاندو سروصدا به پا کرده است. اصلا شاید مشکل سریال گاندو همین باشد که ابتدای آن می‌نویسند این داستان براساس واقعیت ساخته شده است، درحالی‌که به اعتقاد مسئولان دولت و وزارت امورخارجه این‌طور نیست. از نظر موسوی، سخنگوی وزارت امورخارجه، آن‌چه که از وزارت خارجه، شخص وزیر و همکاران آنها در وزارت خارجه نشان داده شده، با واقعیت منطبق نیست. او دیروز در نشست خبری حتی این را هم گفت که حاضر بودند به عوامل سریال اطلاعات درست‌تری بدهند: «اگر به ما می‌گفتند اسناد را به آنها می‌دادیم که کمی فیلم‌شان واقعی‌تر باشد. فیلم به لحاظ جلوه‌های هنری، فیلم بدی نیست و کاش تقوا در آن رعایت می‌شد، بهتر بود.»

سوال و جواب توییتری

ماجرا از ساعتی قبل‌تر شروع شده بود؛ یعنی همان زمانی که حسام‌الدین آشنا، مشاور رئیس‌جمهوری ایران در توییتر خود چند سوال را از صداوسیما و موسسه شهید آوینی به‌عنوان سرمایه‌گذار گاندو مطرح کرد: «موسسه فرهنگی- هنری شهید آوینی مستقل است یا وابسته به یک نهاد عمومی است؟ هیأت‌امنا، هیأت‌مدیره و مدیرعامل این موسسه چه کسانی هستند و توسط چه کسانی و چه سازوکاری منصوب می‌شوند و به چه کسانی پاسخگو هستند؟ بودجه سالانه این موسسه چقدر است و چگونه تأمین می‌شود؟» این توییت واکنش‌های مختلفی را در فضای مجازی ایجاد کرد اما یکی از مهمترین آنها پاسخ مجتبی امینی، تهیه‌کننده سریال تلویزیونی گاندو در توییت منسوب به او بود. او خطاب به حسام‌الدین آشنا نوشت:«جناب سرهنگ آشنا؛ همه می‌دانند مؤسسه‌ای مزین به نام سیدشهیدان اهل قلم؛ سیدمرتضی آوینی چیست و کجاست؟» و کنایه‌هایی به گذشته آشنا زد. حسام‌الدین آشنا هم در توییت دیگری نوشت: «دولت نه اجازه و نه پول دارد که سریال بسازد، صداوسیما هم پول ندارد که سریال بسازد. ولی گویا جای دیگری هست که برای تضعیف دولت هم پول فراوان دارد و هم مجوزها و مشوق‌های لازم». او سپس نوشت: «با گاندو گنده نمی‌شوید».

سفارشی‌سازبودن یا نبودن

اما موضوع سریال و حاشیه‌هایش به خیلی قبل‌تر از اینها برمی‌گردد؛ زمانی که صحبت از سفارشی‌سازبودن سریال مطرح بود، اگرچه جواب عوامل سریال به این سوال به سفارش چه نهادی ساخته شده است؟ هم سر صاف و پوست‌کنده نبود. همان زمان جواد افشار، کارگردان سریال گاندو به «شهروند» گفت که سریال سفارش نهادی است که برآمده از مردم است و البته منبع اطلاعاتی این سریال هم را اعلام نکرد.

حاشیه‌ها پررنگ‌تر از متن

حرف و حدیث‌های گاندو هر روز یک شکل جدیدی به خود می‌گرفت و این سریال را نه به لحاظ کیفیت بلکه با حاشیه‌ها سر زبان‌ها می‌انداخت. چند روزی بحث بر سر این بود که چرا در این سریال به فعالان حوزه محیط‌زیست حمله شده است و چند روزی هم برخی دلواپس حجاب بازیگران غیرمسلمان سریال بودند تا این‌که به یک‌باره شایعه شد که سریال به دلیل فشارها دچار ممیزی شده است. بعد هم ماجرای گلستان سعدی پیش آمد؛ یعنی جایی که آلن بیکن آمریکایی از تأثیر کتاب «گلستان» سعدی در تقابل با ایران می‌گوید اگرچه امینی، تهیه‌کننده سریال در پاسخ به حاشیه اخیر گفته است که منتقدان متوجه مضمون آن نشده‌اند و این سکانس می‌خواسته بگوید که غرب چطور از اندوخته و سرمایه ما استفاده می‌کند.

آرزوی کارگردان برآورده شد

در هفته‌های قبل بین پخش دوقسمت از سریال گاندو وقفه‌ یک‌روزه پیش آمد، بعد هم که قسمت دوازدهم سریال دوباره با سانسور پخش شد، فرض سانسور قسمت‌های بعدی تقویت شد؛ اگرچه همان زمان هم جواد افشار، کارگردان سریال در گفت‌وگو با «شهروند» سانسور را تأیید یا تکذیب نکرد و بعد هم اظهار امیدواری کرد که حاشیه‌ها باعث توقف پخش سریال نشود. همان روزها هم دولتی‌ها با حرف‌های‌شان اطمینان دادند که هیچ قصدی برای سانسور و ممیزی ندارند. در یکی از همان روزها علی ربیعی، سخنگوی دولت هم در حاشیه جلسه هیأت دولت درباره ادعای سانسور بخش‌هایی از سریال «گاندو» به درخواست دولت، گفت که به‌عنوان نماینده دولت از صداوسیما می‌خواهم هرچه ساخته‌اند را پخش کنند، آن‌قدر چیزهای زیادی در صداوسیما علیه دولت درست می‌شود که این چیزی در مقابل آن نیست. من خودم بخش‌هایی از سریال را دیدم، هنرپیشه‌های خوبی در این سریال بازی می‌کنند؛ امیدوارم از جهت سناریو و ساخت هم بهتر در این فیلم کار شود، ولی این‌که ما بگوییم چیزی پخش نکنید، چنین چیزی از سوی دولت نبوده و من باز هم اعلام می‌کنم. جالب آن‌که بخش‌های سانسورشده سریال در اینستاگرام منتشر می‌شد و این سوال را ساخت که اگر ممیزی حق صداوسیماست، چه کسی با چه هدفی این بخش‌ها را منتشر می‌کند و با آن برخورد هم نمی‌شود.

چرا اطلاعات گاندو تأیید نمی‌شود؟

همین هم شد و ظاهرا سریال تا همین جای کار با کمترین سانسور و بیشترین تخریب علیه دولت و وزارت امورخارجه پخش شده است؛ ازجمله رسوخ دستگاه جاسوسی به منزل شخصی مسئولان. تخریب در این سریال حالا آنقدری است که دولتی‌ها سر درددل خود را پشت تریبون یا در توییتر خود باز می‌کنند و از همان‌جا پاسخ می‌شنوند، درحالی‌ که سازندگان گاندو ازجمله جواد افشار، کارگردان سریال و همچنین مدیر موسسه شهید آوینی به‌عنوان سرمایه‌گذار سریال تا لحظه نگارش گزارش هیچ‌کدام پاسخی به این سوال نداده‌اند که چرا اطلاعات سریالی که ادعا می‌شود عین به عین از واقعیت است، توسط دولت و مسئولان وزارت امورخارجه تأیید نمی‌شود؟

تهیه‌کننده گاندو می‌گوید اطلاعات‌شان جامع است

البته مجتبی امینی، تهیه‌کننده سریال گاندو ساعتی بعد به این سوالات پاسخ داد. او صحبت‌های سخنگوی وزارت امورخارجه درباره غیرواقعی‌بودن گاندو را قبول ندارد و به «شهروند» می‌گوید که بعد از یک‌سال تحقیق و پژوهش درباره این پرونده آن را طراحی کرده‌اند: «شاید این موضوع به ذائقه برخی دوستان خوش نیامده باشد و درصدد نقد آن برآیند، درصورتی که ما فقط نقد فرم آن را می‌پذیریم. اسناد جامعی داریم که ماجرا به همین صورت بوده است اما موقعیت‌ها و اسم شخصیت‌ها را تغییر دادیم.» او دربرابر این پرسش که آیا این نوع مواجهه با مسئولان کشوری که تاکنون در صداوسیمای ایران بی‌سابقه بوده است، رویه جدیدی است که قرار است در سایر تولیدات سیما ادامه یابد هم این‌طور توضیح می‌دهد: «ما در عصر و زمانه‌ای هستیم که دوره سانسور و لاپوشانی عملکرد اشتباه در آن به سر رسیده است و این یکی از بدیهیات فیلمسازی درجهان است که مردم شاهد روایت واقعی افراد سیاسی می‌شوند.»