خوشامد توس به رستم‌دستان

طرح ساماندهی جلوخان آرامگاه فردوسی که از ‌سال گذشته آغاز شده بود، امسال و مصادف با روز فردوسی به ثمر نشست

«طرح ساماندهی جلوخان آرامگاه فردوسی» با هماهنگی میراث فرهنگی آذر ماه ‌سال ٩٧ کلید خورد و قرار شد تا شعار «احیای توس» وارد فاز عملیاتی شود. حالا بعد از گذشت ۵ ماه فاز اول این پروژه با وسعت ٣,١٠ هکتار و هزینه‌ای بیش از ١٠‌میلیارد تومان به بهره‌برداری رسیده است؛ آن هم همزمان با روز حکیم ابوالقاسم فردوسی.
این طرح شامل چند فاز است که در فاز اولش ٢٠‌هزار مترمربع سنگفرش انجام شده که ١۵‌هزار مترمربع آن با دست کنده‌کاری شده و درکنار آن ۵٠ صندلی سنگی، ٧٠ متر آبنما و ١٠‌هزار مترمربع فضای سبز و نورپردازی اجرا شده است. عملیات فاز دوم بازپیرایی جلوخان آرامگاه فردوسی هم همزمان با بهره‌برداری از فاز اول و در ١,۵ هکتار دیگر از جلوخان آغاز شده و طبق برنامه‌ریزی‌های انجام شده ظرف ١٠٠ روز ،٢/۵ هکتار باقی مانده نیز در فاز سوم اجرا خواهد شد.
پروژه بزرگی که می‌تواند در آینده بر میزان گردشگران این بنای تاریخی افزوده و اعتبار جهانی آن را هم افزایش دهد. چنان‌که سید مسعود ریاضی، رئیس کمیسیون ویژه عمران توس در این‌باره گفته: «بحث گردشگری در توس با توجه به وجود آرامگاه حکیم ابوالقاسم فردوسی اهمیت ویژه‌ای دارد و براساس مطالعات مشاور در افق طرح توسعه توس، ۵‌میلیون گردشگر خواهیم داشت که بزرگترین شهرهای توریستی دنیا هم ندارند.» محمدهادی مهدی‌نیا، رئیس کمیسیون عمران و طرح‌ریزی شهر مشهد و نایب‌رئیس کمیسیون ویژه توسعه و عمران توس هم تایید می‌کند. او در گفت‌وگو با «شهروند» بر بحث افزایش میزان گردشگران تأکید کرده و می‌گوید که «آمار فعلی از میزان گردشگران توس آماری است که از بلیت‌فروشی به دست آمده و بر این اساس حدود ۵٠٠ تا ٧٠٠‌هزار گردشگر سالیانه داریم که با تدابیر فعلی این رقم می‌تواند به بیش از ۴‌میلیون نفر افزایش یابد.» به گفته مهدی‌نیا عوامل دیگری هم به جز طرح فعلی می‌تواند در افزایش میزان گردشگر موثر باشد. از آن جمله می‌توان به نحوه دسترسی آسان به توس اشاره کرد. موردی که آن هم در دستور کار کمیسیون ویژه توس است و بر این اساس قرار است تا نحوه دسترسی به وسیله اتوبوس‌های ویژه و اتصال به خط مترو تسهیل شود.
او همچنین می‌گوید که گام دیگری که باید عملیاتی شود اتصال جلوخان توس به پل کُشف‌رود است؛ رودی که از رودهای اصلی دشت مشهد است و این اتصال می‌تواند عاملی باشد تا فضایی در حدود یک کیلومتر برای رویدادهای مختلف طراحی شود، سرسبز شود و بتوانیم مجسمه‌های هفت‌خوان رستم و سایر داستان‌های شاهنامه را آن‌جا بسازیم. «در حال حاضر مجسمه رستم سوار بر رخش و همچنین نبرد رستم با اژدها با متریال‌های بسیار و خوب و ماندگار ساخته شده و ما می‌خواهیم این روند ادامه یابد».
مهدی‌نیا همچنین در پاسخ به پرسشی درباره چرایی عدم ثبت آرامگاه فردوسی در لیست آثار ماندگار یونسکو می‌گوید که «در طول سال‌های گذشته در حریم این اثر ساخت‌وساز انجام شده و روستاهایی شکل گرفته‌اند که مسأله ثبت جهانی را با مشکل روبه‌رو کرده‌اند. برای ثبت جهانی آرامگاه فردوسی باید پیگیری‌های گسترده‌ای انجام‌ گیرد و طرح تفصیلی شهر ریخته شود تا بتوان برای روستاهایی که در حریم اصلی این بنا ساخته شده‌اند، تصمیم‌گیری کرد.» او همچنین می‌گوید زمین‌های این منطقه از منظر باستان‌شناسی هم ارزش بسیاری دارند و هنوز کاوش‌ در این منطقه به درستی انجام نگرفته که این کار هم در دستور کار قرار دارد.