قم و قمی‌های ناراضی

در روزهای گذشته سه مرجع سرشناس از بایدو نبایدهای شهر مذهبی گفتند

نمی‌خواهیم قم به واتیکان تبدیل شود
روز گذشته آیت‌الله سیدمحمد سعیدی، نماینده ولی‌فقیه در استان قم در نشست اعضای شورای سیاست‌گذاری قرارگاه ١٩ دی این استان، نکاتی را درباره امر به معروف و نهی از منکر عنوان کرد و تاکید داشت که مسئولان باید به دنبال عمل و اقدام باشند. آیت‌الله سعیدی در ادامه تاکید کرده بود: «ما نمی‌خواهیم قم را به واتیکان تبدیل کنیم و بگوییم که این استان از دیگر استان‌های کشور جداست، بلکه می‌خواهیم قم را به الگویی برای استان‌های دیگر تبدیل کنیم.» البته در گفته‌ها، انتقادهایی هم نه‌چندان صریح نسبت به بعضی دستگاه‌ها مطرح بود؛ هرچند ایشان نامی از ارگان یا نهادی نیاورده بود: «هیچ دستگاهی نباید در مقام تثبیت خود باشد، بلکه همه باید در کنار یکدیگر قرار گرفته و برای رسیدن به اهداف مورد نظر تلاش کنند. باید دستگاه‌های مسئول و مرتبط را با خود همراه کنیم، هر چند در عمل دل به همه دستگاه‌ها نمی‌بندیم، اما نباید کاری کنیم که برخی از کار ما طرد و دلسرد شوند.»

سیاست بدحجابی یا بدحجابی‌های سیاسی؟
غیر از آیت‌الله سبحانی که در تاریخ مذکور، موضوع بدحجابی را از زاویه‌ای دیگر مطرح کرده بود و آن را به برخی سیاست‌های علیه نظام مرتبط دانسته بود، آیت‌الله مکارم هم جمعه‌شب در نخستین شب از لیالی قدر بدحجابی را یکی از مشکلات مهم قم دانسته و گفته بود: «هم مسائل اقتصادی و هم مسائل فرهنگی بسیار مهم است و باید مسئولان به هردو رسیدگی کنند. بدحجابی در قم یک مسأله سیاسی ضدنظام است که دشمنان با رواج آن قصد متزلزل کردن پایه‌های نظام را دارند و مسئولان باید این مسأله را جدی بگیرند. مبارزه با بی‌حجابی و بدحجابی راه‌هایی دارد که نیازی به درگیری نیست و بهانه هم نباید به دست دشمنان داد.»

روز قبل از اظهارنظر آیت‌الله سعیدی، آیت‌الله سبحانی هم با اشاره مستقیم به شهر قم، انتقاداتی مطرح کرده بود. این مرجع تقلید که در جلسه درس تفسیر خود در مدرسه علمیه حجتیه قم سخن می‌گفت، با انتقاد از خانه‌سازی در این شهر مذهبی گفته بود: «این شکل خانه‌سازی در عصر جدید با معیارهای قرآنی و اسلامی تطابق ندارد؛ از نظر اسلام نباید خانه‌ها به شکلی ساخته شوند که بر هم مشرف باشند؛ شایسته نیست که در قم به این شکل ساخته شود که این چنین بلندمرتبه باشد و به شکلی هم باشد که بر هم مشرف باشند که یک زن در حیاط خانه خود چادر به سر کند.» البته بخش اعظم صحبت‌های این مرجع تقلید درباره فضایل حضرت علی (ع) بود که پایگاه خبری حوزه بخش‌هایی از آن را منعکس کرده است، اما انتقاد از خانه‌سازی‌ها در قم، در بسیاری از سایت‌های خبری بازتاب داشت و منعکس شد. هرچند این نخستین‌بار نیست که آیت‌الله سبحانی انتقادهایی اینچنین درباره قم مطرح می‌کند. اواخر اردیبهشت‌ماه همین امسال هم ایشان ضمن انتقاد از وضع حجاب در شهر قم خواستار توجه مسئولان به این مسأله شده و در عین حال تاکید کرده بود که برخی از این بی‌حجابی‌ها جنبه نیابتی دارد و برای خودشان نیست: «وضع حجاب قم در شأن این شهر نیست، این شهر در حقیقت نماینده تشیع و ام‌القرای اسلام است. شهری است که حوزه علمیه در آن‌جا منعکس است و اعاظم و بزرگان در آن حضور دارند. این شهر، شهری است که در آن، کتاب‌ها و رساله‌های زیادی منتشر می‌شود. فکر می‌کنم برخی از این بی‌حجابی‌ها جنبه نیابتی دارد و برای خودشان نیست، بلکه افرادی مبلغی را می‌گیرند که این‌گونه بچرخند والا زنان پاکدامن قم منزه هستند، اما اینها که وضع‌شان ناگوار است، ارتباطی به قمی‌های اصیل و علما و سکنه ندارند.»