از بچه هاي فلسطين تا متاستاز اسرائيل

چه کتاب‌هایی ما را با فلسطین و مسائل آن آشنا می‌کند؟

این روزها که به‌واسطه رویدادهایی که در یکی از زخمی‌ترین سرزمین‌های جهان در جریان است؛ به‌گفته معروف‌ترین موتورهای جست‌وجوی اینترنتی نام‌های فلسطین، اسرائیل و صهیونیسم در صدر اسامی و واژه‌های مورد جست‌وجو و پژوهش قرار گرفته‌اند؛ بهترین فرصت برای مطالعه درباره فلسطین و گذشته تاریخی این سرزمین است و البته جنایاتی که صهیونیست‌ها در این خاک مرتکب شده‌اند.

به گزارش شهروند آنلاين، اینها همه یعنی این روزها می‌تواند روزگار رونق و شکوفایی ادبیات مقاومت باشد. یکی از مهم‌ترین سنگرهای فرهنگی ملت‌های انقلابی در مقابل تهاجم نظامی، سیاسی و فرهنگی استکبار و در این روزهای خاص: صهیونیسم که فارغ از اینکه محصول کدام نقطه از خاک دنیا باشد، مخاطب را به ضیافت گذشته تاریخی فلسطین و جنایات اسرائیل دعوت می‌کند.

آنچه در پی می‌آید؛ مروری است بر کارنامه درخشان ادبیات پایداری در حوزه فلسطین و به‌عبارت بهتر برترین کتاب‌هایی که چه به‌صورت مستند و چه به‌صورت ادبیات داستانی در این حوزه منتشر شده است.

بچه‌های فلسطین
«بچه‌های فلسطین» نوشته غسان کنفانی که توسط فاطمه باغستانی ترجمه شده؛ حاوی داستان‌هایی از کودکان فلسطینی است که قربانی حوادث و رویدادهای سیاسی شده‌‌اند، اما با وجود خطرات، برای به‌دست آوردن آینده‌ای روشن، در مبارزه‌ها شرکت می‌کنند. همه داستان‌های کتاب در مقاطع زمانی سال‌های ١٩٣٦و ١٩٤٨و ١٩٦٧اتّفاق افتاده‌اند. تاریخ‌هایی که لحظات مهمی را در تاریخ قرن بیستم فلسطینی‌ها نشان می‌دهد: فلسطین در سال ١٩٣٦درگیر شورش‌های همه‌گیر شد، در سال ١٩٤٨دولت اسرائیل پایه‌ریزی شد و در سال ١٩٦٧نیز تهدیدی جدی علیه آرمان‌های ملّی فلسطین به شکل جنگ ٦ روزه شکل گرفت.

غسان کنفانی، نویسنده داستان‌ها که خود فعالیت‌های آزادیخواهانه پررنگی داشت و حتی یکی از سخنگویان جبهه آزادیبخش فلسطین بود و در نهایت هم در ٣٦سالگی با انفجار خودروی بمب‌گذاری شده‌اش در بیروت کشته شد، با روایت داستان‌های مردم و فرزندان فلسطینی در این کتاب، تاریخ فلسطین را بیان و وقایع تاریخی آن را بازسازی کرده است. در حقیقت، او خواننده را به درک تجربه‌های فلسطینیان درباره مبارزه‌شان دعوت می‌کند.

متاستاز اسرائیل
«متاستاز اسرائیل» را کورش علیانی نوشته و از طریق انتشارات جام‌جم به بازار کتاب عرضه کرده است. یکی از مدیران مؤسسه‌ روایت فتح و نویسنده آثاری چون «باران خلاف نیست»، «و حسین از من است و من از حسین» و «روزگاران، یادگاران» که در «متاستاز اسرائیل» به جنگ اسرائیل می‌پردازد و نشان می‌دهد که درگیری‌هایی که اسرائیل ایجاد کرده، چه تأثیرات مخربی از نظر اقتصادی و انسانی به‌دنبال داشته است.

در این میان البته رویکرد علیانی به پدیده جنگ اسرائیل که دستمایه کارش قرار داده؛ رویکردی جدید است که خودش می‌گوید که در رسیدن به این نگاه و این رویکرد از سه نفر الهام گرفته است: «اولین نفر امام خمینی(ره) عزیز است؛ نه به‌دلیل اینکه گفت اسرائیل باید از بین برود؛ بلکه به این دلیل که گفت جنگ بشریت با اسرائیل، ادامه جنگ فقر و غناست و هرگز تمام نخواهد شد، مگر روزی که عدالت در این کره خاکی اجرا شود. دومین نفر که در این کتاب بسیار مؤثر بود، عبدالله شهبازی است که به ما آموخت زرسالار یعنی چه و پیوند زرسالاری و صهیونیسم چیست. سومین نفر هم خانم صهیونیست کانادایی است که در سال ٢٠٠٥هر روز برای من نامه فحش و تهدید می‌فرستاد و همانجا بود که من فهمیدم صهیونیسم یعنی چه!»

«متاستاز اسرائیل» یک سلسله روایت تاریخی را از ١٤٠سال پیش آغاز کرده و تا به امروز امتداد می‌دهد که در کنار هم شناختی ریشه‌ای و تاریخی از مسئله اسرائیل به‌دست می‌دهند. در حقیقت این کتاب، روایتی ساده از تاریخ و سیر تشکیل اسرائیل و صهیونیسم است؛ اجتماعی از یهودیان حول یک هسته سخت با محوریت گروه‌های تروریستی که مثلث ترور، تعدی و تبعیض را نمایندگی می‌کنند و با تزویر تکمیل می‌شوند.

زخم داوود
«زخم داوود» را سوزان ابوالهواء نوشته. نویسنده فلسطینی ساکن آمریکا که البته «زخم داوود» تنها رمانی نیست که درباره فلسطین نوشته و کتاب «صبح فلسطین» را نیز در کارنامه دارد. معروف‌ترین کتابش اما همین «زخم داوود» است؛ یکی از پرفروش‌ترین کتاب‌های فرانسه که زندگی چهار نسل از یک خانواده فلسطینی را در دل سیر وقایع تاریخی این سرزمین روایت می‌کند. سوزان ابوالهواء که خودش اشغال را تجربه کرده؛ در «زخم داوود»، فلسطین و مردمش را از زاویه‌ای متفاوت نگریسته و نگاه همدلانه و بی‌طرفانه‌اش را یکسان بین تمام شخصیت‌های داستان تقسیم می‌کند.

«زخم داوود» با نام اصلی «صبحگاهان در جنین» روایت زندگی در سایه جنگ است و مرگی که هر لحظه و هر روز در یک قدمی انسان قرار دارد. روایتی صادقانه و گرم از مردمی که برای زندگی‌کردن می‌جنگند و همین هم هست که «زخم داوود» را تبدیل به تجربه‌ای جذاب برای همه مخاطبانش می‌کند، حتی کسانی که قدر آرامش روزهای معمولی‌شان را نمی‌دانند. راز ترجمه این رمان به ٢٦زبان زنده دنیا و کسب عنوان پرفروش‌ترین کتاب فرانسه در سال ٢٠٠٩جز این نیست. گفتنی است که «زخم داوود» قبل از انتشار به‌صورت کتاب، با نام «زخم دیوید» به‌صورت پاورقی در یک روزنامه آمریکایی منتشر شده بود.

دیگر کتاب‌ها
دختران زیتون: «دختران زیتون» درباره عملیات شهادت‌طلبانه زنان فلسطین است. مؤلفان کتاب به معرفی شیرزنان فداکاری پرداخته‌اند که چه به‌عنوان مبارزان شهادت‌طلب و چه به‌عنوان مادر و همسر مبارزان در جهاد علیه دشمنان متجاوز و اشغالگر نقشی مهم ایفا کرده‌اند.

من پناهنده نیستم: این رمان به قلم رضی عاشور، زندگی یک خانواده فلسطینی را روایت می‌کند که به‌علت حمله صهیونیست‌ها از سرزمین خود کوچ می‌کنند. «من پناهنده نیستم» درواقع روایت پناهندگی فلسطینیان و جنگ داخلی لبنان و حمله اسرائیل به این کشور است. رنج هجرت، قتل‌عام و وقایع بزرگی که بعد از پیمان اسلو بر سر فلسطین آمده است. روایتی دقیق و قدرتمند که موجب شده این رمان یکی از مهم‌ترین قله‌های ادبیات روایی عرب لقب گیرد.

فلسطینی‌کُشی: این کتاب با نام فرعی هولوکاست اسرائیلی، جنایات صهیونیست‌ها را به‌صورت عینی و دقیق به زبان نویسندگان یهودی- مایکل هافمن و موشه لیبرمن- روایت کرده است.

غزه از بازگشت می‌نویسد: کتابی شامل داستان‌هایی کوتاه از ١٥داستان‌نویس جوان ساکن غزه که روایاتی مختلف از جوانب گوناگون زندگی در غزه را که به بزرگ‌ترین زندان روباز دنیا معروف است، ارائه می‌دهند. « غزه از بازگشت می‌نویسد» خوانندگان خود را با زندگی واقعی و آنچه بر مردم این سرزمین می‌گذرد، مواجه می‌کند.

١٠ غلط مشهور درباره اسرائیل: ایلان پاپه، نویسنده این کتاب به نقد ادعاهای دروغین اسرائیل برای حضور در سرزمین‌های اشغالی پرداخته است. نویسنده، یکی از نامدارترین مورخان یهودی است که با کتاب‌هایی که درباره درگیری اسرائیل و فلسطین نوشته، در سال‌های اخیر سروصدای زیادی به پا کرده است. ایلان پاپه، ازجمله مورخان جدید اسرائیلی است که تشکیل اسرائیل را دلیل فقدان صلح در خاورمیانه دانسته و صهیونیسم را خطرناک می‌پندارد. این ایده‌ها را در دیگر کتاب این نویسنده به نام «پاکسازی نژادی فلسطین» نیز می‌توان دید.

حرکت اسلامی فلسطین: این کتاب نوشته سیدهادی خسروشاهی، مبارزات مردم فلسطین را در پنج دوره ارزیابی و بررسی کرده که از دوره نخست در تاریخ ١٩١٧تا ١٩٢٩آغاز و تا دوران معاصر که حرکت‌های اسلامی معاصر را از سال ١٩٦٧تاکنون به ارزیابی نشسته، شامل می‌شود.

المتشائل: رمانی از امیل حبیبی، معروف‌ترین و مهم‌ترین نویسنده فلسطینی که این رمانش را با «صد سال تنهایی» مارکز مقایسه می‌کنند. «المتشائل» که در ایران با دو ترجمه به نام‌های «خوش‌خیال بداقبال» و «وقایع غریبِ غیب‌شدنِ سعید ابونحس خوشبد‌بین» منتشر شده؛ اگرچه داستانی تودرتو و هزار و یک‌شبی دارد‌؛ اما در دل خودش ارجاعات فراوانی به حوادث سیاسی فلسطین و زندگی روزمره در سرزمین‌های اشغالی دارد.

جایی که خیابان‌ها نام داشت: رمان «جایی که خیابان‌ها نام داشت» نوشته رنده عبدالفتاح، نویسنده فلسطینی ساکن استرالیا- که خوانندگان فارسی‌زبان با رمان‌های «بهم میاد» و «ده چیزی که از آن متنفرم» می‌شناسند- روایت یک مادربزرگ، برای نوه‌اش حیات است که باعث می‌شود این دختر نوجوان که با نوعی دوگانگی هویتی نیز درگیر است، تصمیم بگیرد برای آوردن کمی خاک از زمین‌های اجدادی‌اش به فلسطین اشغالی سفر کند.

ممکن است به این مطالب نیز علاقه‌مند باشید
ارسال دیدگاه

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

از اینکه دیدگاه خود رو با ما در میان گذاشتید، خرسندیم.